Bank zmieniającego się świata

Słownik

Powrót

PIT-38

PIT-38 to formularz, który służy do rozliczania dochodów z kapitałów pieniężnych oraz inwestycji giełdowych. Podatnicy wykazują w nim przychody z operacji na rynku kapitałowym, w tym sprzedaż papierów wartościowych oraz udział w funduszach inwestycyjnych. Formularz stosuje się zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163 z późn. zm.), w której szczegółowo określono zasady opodatkowania przychodów z zysków kapitałowych.

Dla kogo formularz PIT-38 jest obowiązkowy?

PIT-38 składasz, jeżeli uzyskujesz dochody z kapitałów pieniężnych lub z transakcji na rynku kapitałowym.

Biura maklerskie oraz inne podmioty, które prowadzą rachunki maklerskie wystawiają swoim Klientom informację PIT-8C. Dokument ten zawiera m.in. dane o przychodach i kosztach uzyskania przychodów ze sprzedaży papierów wartościowych, pochodnych instrumentów finansowych.

Towarzystwa funduszy inwestycyjnych (TFI) wystawiają PIT-8C w przypadku umorzenia lub konwersji jednostek uczestnictwa. Informacja ta obejmuje przychody i koszty związane z transakcjami w funduszach.

Po otrzymaniu wszystkich informacji PIT-8C należy na ich podstawie wypełnić PIT-38. Wynikiem zeznania może być podatek do zapłaty (podatek od zysku na giełdzie) lub strata. W PIT-38 wpisujesz przychody, koszty uzyskania przychodów oraz ewentualne straty z lat ubiegłych, które można odliczyć.

Wypełniając zeznanie roczne PIT-38 elektronicznie, wpisując wskazane powyżej dane kwota podatku lub straty zostanie obliczona automatycznie. Dzięki temu samodzielnie ustalasz wysokość podatku od giełdy i innych zysków kapitałowych, którego stawka wynosi 19%.

 

Przeczytaj o podatku Belki

 

Przychody, które należy ująć w PIT-38

W deklaracji PIT-38 wpisujesz przychody ze sprzedaży akcji, obligacji, jednostek funduszy inwestycyjnych oraz instrumentów pochodnych. Formularz PIT-38 obejmuje również zagraniczne dywidendy (od których nie został pobrany podatek u źródła) i inne przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem od zysków kapitałowych. Każda transakcja generująca przychód wymaga ujęcia w deklaracji, a uwzględnienie wszystkich operacji zapewnia prawidłowe obliczenie podatku od zysków kapitałowych.

W formularzu wpisujesz także koszty uzyskania przychodów, które zmniejszają podstawę opodatkowania. Do takich kosztów zalicza się prowizje maklerskie, opłaty transakcyjne oraz inne wydatki związane z nabyciem lub sprzedażą papierów wartościowych. Prawidłowe ujęcie tych kosztów pozwala dokładnie określić podatek należny i ogranicza ryzyko błędów w rozliczeniu. Możliwe jest również rozliczenie straty z giełdy.

PIT 38 – straty z lat ubiegłych

Jeśli poniesiesz straty w poprzednich latach, to możesz je odliczyć od bieżących dochodów. Prawo pozwala rozliczyć stratę z kapitałów pieniężnych przez pięć kolejnych lat, a do wyboru są dwie możliwości:

  1. Obniżasz dochód w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, ale w żadnym z tych lat nie odliczasz więcej niż 50% wysokości poniesionej straty.
  2. Obniżasz jednorazowo dochód w jednym z najbliższych pięciu lat o kwotę nieprzekraczającą 5 000 000 zł. Jeżeli wysokość straty przekracza 5 000 000 zł, rozliczasz pozostałą nadwyżkę w pozostałych latach pięcioletniego okresu. Niemniej, w żadnym roku odliczenie nie może przekroczyć 50% poniesionej straty.

Odliczenie strat obniża rzeczywiste obciążenie podatkowe w bieżącym roku i pozwala rejestrować pełną historię wyników inwestycji, w tym kompensację zysków i strat z różnych źródeł kapitałowych.

Do kiedy należy złożyć PIT-38?

PIT-38 składasz do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Termin obejmuje zarówno wersję papierową, jak i elektroniczną np. w systemie e-Deklaracje. Zachowanie terminu chroni przed naliczeniem odsetek za zwłokę oraz ewentualnych sankcji ze strony urzędu skarbowego.

Dostępna jest również elektroniczna wersja formularza PIT‑38, z której możesz wygodnie skorzystać przy rozliczeniu. System online umożliwia wprowadzenie danych i złożenie zeznania bezpośrednio przez Internet, bez konieczności drukowania dokumentów.

Artykuł ma jedynie charakter informacyjny i na jego wyłącznej podstawie nie należy podejmować żadnych decyzji.