Słownik
PowrótFundusz inwestycyjny
Fundusz inwestycyjny to forma zbiorowego inwestowania, w ramach której środki pieniężne wielu uczestników są lokowane przez fundusz w określone aktywa[1]. Zarządzaniem funduszem zajmuje się profesjonalny podmiot – towarzystwo funduszy inwestycyjnych (TFI) zgodnie z określoną polityką inwestycyjną oraz przepisami prawa, w szczególności ustawą o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi[2].
Ta informacja nie jest ofertą w rozumieniu Kodeksu cywilnego i stanowi materiał reklamowy. Więcej szczegółów znajdziesz w placówkach BNP Paribas Bank Polska S.A. oraz na stronie internetowej bnpparibas.pl. Zawarte w artykule linki przekierowują na stronę Banku BNP Paribas w zakresie wskazanego produktu oferowanego przez ww. bank.
Co to jest fundusz inwestycyjny i jak działa?
Fundusz inwestycyjny otwarty lokuje środki pieniężne zebrane od uczestników w określone aktywa. W zamian uczestnicy otrzymują jednostki uczestnictwa funduszu inwestycyjnego, które odzwierciedlają ich proporcjonalny udział w majątku funduszu. Wartość każdej jednostki zmienia się na bieżąco wraz z wynikami inwestycji, czyli wraz ze wzrostem lub spadkiem wyceny akcji, obligacji czy aktywów wchodzących w skład portfela inwestycyjnego.
Fundusz realizuje strategię opisaną w prospekcie informacyjnym i statucie. Dokumenty te dokładnie określają dozwolone rodzaje inwestycji, dopuszczalny poziom ryzyka, zasady wyceny jednostek oraz sposób rozliczania z uczestnikami.
Portfel funduszu może obejmować akcje spółek notowanych na giełdzie, obligacje skarbowe i korporacyjne, instrumenty rynku pieniężnego albo inne aktywa w zależności od typu i profilu funduszu.
Towarzystwo funduszy inwestycyjnych zarządza funduszem i podejmuje decyzje inwestycyjne w granicach przyjętej polityki.
Towarzystwo funduszy inwestycyjnych i nadzór
Za zarządzanie funduszem odpowiada towarzystwo funduszy inwestycyjnych. TFI zarządza portfelem aktywów, prowadzi bieżące rozliczenia i publikuje informacje o wynikach. Działa na podstawie ustawy o funduszach inwestycyjnych i znajduje się pod stałym nadzorem Komisji Nadzoru Finansowego.
Nad bezpieczeństwem zgromadzonych środków czuwa bank depozytariusz, który przechowuje aktywa funduszu oddzielnie od majątku towarzystwa. Oznacza to, że w przypadku upadłości TFI aktywa funduszu nie wejdą w skład masy upadłościowej a uczestnicy funduszu zachowają prawo do swoich jednostek uczestnictwa w funduszu.
Jednostki uczestnictwa i wycena funduszy inwestycyjnych
Podstawą wyceny jednostki uczestnictwa funduszu inwestycyjnego jest wartość aktywów netto (NAV – ang. Net Asset Value). Oblicza się ją, odejmując od wartości wszystkich aktywów funduszu jego zobowiązania, a następnie dzieląc wynik przez liczbę jednostek uczestnictwa[3].
W przypadku funduszy otwartych wycenę przeprowadza się co do zasady w każdym dniu roboczym, a inwestorzy mogą na bieżąco śledzić zmiany.
Notowania funduszy inwestycyjnych i ich interpretacja
Analiza notowań funduszy inwestycyjnych ma sens dopiero w dłuższym horyzoncie czasowym. Krótkoterminowe wahania cen wynikają najczęściej z bieżącej sytuacji na rynkach finansowych, decyzji Rady Polityki Pieniężnej NBP dotyczących stóp procentowych, publikacji danych makroekonomicznych GUS czy innych wydarzeń o charakterze krótkookresowym.
Ryzyko inwestowania w fundusze inwestycyjne
Każdy fundusz inwestycyjny wiąże się z określonym poziomem ryzyka. Fundusze akcyjne najmocniej reagują na zmiany koniunktury gospodarczej.
Fundusze obligacyjne są szczególnie wrażliwe na decyzje banków centralnych dotyczące stóp procentowych oraz na poziom i kierunek inflacji. Wzrost stóp procentowych zwykle obniża wartość obligacji, które znajdują się w portfelu, a spadek stóp działa w przeciwnym kierunku.
Fundusze pieniężne charakteryzują się najniższą zmiennością jednostek uczestnictwa i największą stabilnością wartości. Ich potencjał wzrostu jest jednak wyraźnie ograniczony i zazwyczaj zbliżony do oprocentowania krótkoterminowych lokat lub obligacji skarbowych.
Prawidłowa ocena ryzyka wymaga spojrzenia znacznie szerszego niż wynik osiągnięty w pojedynczym roku. Decydujące znaczenie ma struktura portfela funduszu, proporcje poszczególnych rodzajów aktywów oraz sposób, w jaki te aktywa zachowują się w różnych fazach cyklu gospodarczego i przy różnych scenariuszach rynkowych. Niezbędne jest także zachowanie świadomości ryzyka inwestycyjnego – inwestor powinien pamiętać, że wartość jednostek uczestnictwa może podlegać istotnym wahaniom
Podatek od dochodów z funduszy inwestycyjnych
Fundusz inwestycyjny nie oblicza, nie potrąca i nie odprowadza automatycznie podatku od zysków kapitałowych. Uczestnik otrzymuje pełną kwotę brutto z umorzenia jednostek uczestnictwa.
Fundusz przekazuje uczestnikowi informację PIT-8C do końca lutego roku następującego po roku podatkowym. Uczestnik samodzielnie wykazuje dochód (lub stratę) w rocznym zeznaniu PIT-38 i jeżeli powstaje taki obowiązek, to wpłaca 19% podatku do urzędu skarbowego w terminie do 30 kwietnia.
Jak kupić jednostki funduszy inwestycyjnych?
Uczestnictwo w funduszach inwestycyjnych umożliwiają przede wszystkim towarzystwa funduszy inwestycyjnych (TFI) oraz zewnętrzni dystrybutorzy, w tym banki, biura maklerskie banków i domy maklerskie.
TFI sprzedają jednostki zarządzanych funduszy bezpośrednio, najczęściej poprzez własną stronę internetową, platformę inwestycyjną lub dedykowany dział obsługi Klienta. BNP Paribas Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. oferuje jednostki uczestnictwa zarządzanych funduszy poprzez sieć dystrybucyjną. Przykładowo możesz kupić jednostki uczestnictwa funduszy inwestycyjnych w Biurze Maklerskim Banku BNP Paribas.
Zanim podejmiesz decyzję o zakupie jednostek funduszy inwestycyjnych, to przeanalizuj prospekt informacyjny, statut funduszu, a w szczególności dokument zawierający kluczowej informacje dla inwestorów (KID).
Ten dokument zawiera najważniejsze informacje, w tym cele inwestycyjne funduszu, profil ryzyka i oczekiwana stopa zwrotu (w skali 1–7 oraz z symulowanymi scenariuszami), koszty, zalecany minimalny horyzont inwestycyjny oraz zasady umorzenia jednostek. Wybór funduszu powinien uwzględniać planowany czas inwestycji oraz indywidualną tolerancję na ryzyko.
BNP Paribas TFI S.A. i fundusze inwestycyjne zarządzane przez BNP Paribas TFI S.A. nie gwarantują osiągnięcia celów inwestycyjnych funduszy i subfunduszy ani uzyskania podobnych wyników w przyszłości. Indywidualna stopa zwrotu z inwestycji nie jest tożsama z wynikiem inwestycyjnym funduszu i jest uzależniona od wartości jednostki uczestnictwa w momencie jej zbycia i odkupienia przez fundusz oraz od wysokości pobranych opłat manipulacyjnych i należnych podatków.
Przed podjęciem decyzji inwestycyjnej należy zapoznać się z prospektem informacyjnym odpowiedniego funduszu zawierającym szczegółowy opis czynników ryzyka związanego z inwestowaniem i zwięzły opis praw uczestników i wysokości opłat, a także dokumentem zawierającym kluczowe informacje (KID) oraz – w przypadku specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego – informacją dla klienta alternatywnego funduszu inwestycyjnego, które, wraz z tabelami opłat i sprawozdaniami finansowymi funduszy/subfunduszy, dostępne są na stronie www.tfi.bnpparibas.pl oraz u dystrybutora – Biuro Maklerskie BNP Paribas Bank Polska S.A.
Informacje zawarte w materiale nie mogą być traktowane jako rekomendacja czy zachęta do podjęcia jakiejkolwiek decyzji inwestycyjnej. Materiał nie uwzględnia indywidualnej sytuacji finansowej, potrzeb i celów inwestycyjnych odbiorcy. Nie jest zaproszeniem do nabycia, reklamą ani promocją jakichkolwiek instrumentów finansowych. Inwestowanie wiążę się z ryzykiem utraty części lub całości zainwestowanych środków.
[1] https://lexlege.pl/ustawa-o-funduszach-inwestycyjnych/art-3/
[2] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu20041461546
[3] https://lexlege.pl/ustawa-o-funduszach-inwestycyjnych/art-8/
